BUMABA ang National Government (NG) fiscal deficit bilang bahagdan ng GDP noong 2025 kahit na humina ang daloy ng ekonomiya. Anu-ano ang mga dahilan nito?
Bumaba ang deficit ng National Government (NG) sa 5.6% ng GDP noong 2025 mula sa 5.7% noong 2024. Ngunit sa katumbas nito sa piso, umakyat ito ng 4.7%, mula sa P1,506.4 bilyon noong 2024 sa P1,576.8 bilyon sa 2026. (Table 1)
Dahil sa pagbagsak ng nominal GDP growth sa 6.0% kumpara sa target na 8% at sa pagdalang ng nonrecurrent revenues, umakyat lang ang NG revenues ng 0.8% kumpara sa 2024. Sa bahagdan ng GDP, ito aý nahulog ng 0.8 percentage point, mula sa 16.7% sa 15.9%.
Ang malaking dahilan ng pagbagal ng revenues ay ang pagdausdos ng nontax revenues ng 42.4%, mula sa P618.3 bilyon sa P356.3 bilyon. Marami sa mga nakolekta noong nakaraang taon ay nonrecurrent o hindi nauulit sa sa mga susunod na taon. Ang isang halimbawa ay privatization na umurong ng 39.4%; BTr income na bumaba ng 17.7%; fees and charges na bumaba ng 13.4%; at other income na bumagsak ng 63.3%.
Samantala, ang mga recurrent revenues na gaya ng tax revenues ay umusbong ng 7.8%, mula sa P3.8 trilyon noong 2024 sa P4.1 trilyon noong 2025. Nalagpasan ng paglago nito ang 6.0% na pag-akyat ng nominal GDP na siyang pinakamahusay na sukatan ng tax base. Ang mga koleksyon ng BIR ay lumago ng 9.1% at ang BOC, ng 1.7%. Ang BIR ay nakinabang sa tax administration programs na nagpapagaan ng pagbabayad at tax payment campaigns na nagpapalaganap sa impormasyon tungkol sa buwis. Ilang halimbawa ay ang Online Registration and Update System (ORUS), New Business and Registration Portal (NewBizReg), ang pinalawig na Electronic Filing and Payment System (EFPS), Electronic Tax Software Provider Certification System (eTSPCert), Electronic Tax Clearance System, at Electronic Audited Financial Statements (eAFS). Ang BOC naman ay naapektuhan ng pagbaba ng presyo ng produktong petrolyo na dumausdos ng 13.6%, mula sa US$80.09 kada bariles noong 2024 sa US$69.23 kada bariles noong 2025. Halos kalahati ng koleksyon ng BOC ay galing sa produktong petrolyo.
Umangat naman ang koleksyon ng other offices ng 68.6% na nagpakita ng mas mababang koleksyon noong 2024. Kabilang sa koleksyon ng other offices ang motor vehicle taxes na kinokolekta ng Land Transportation Office (LTO), at ang forest product taxes ng Department of Environment and Natural Resources (DENR).
Sa kabilang dako, tumaas lamang ng 1.8% ang expenditures, mas mababa kaysa sa 6.0% nominal GDP growth. Ito ang dahilan upang lumagapak ang expenditure effort sa 21.5% noong 2025 kumpara sa 22.4% noong 2024. Mabilis ang paggasta noong unang kalahati ng taon dahil sa front-loading bago magkaroon ng election ban ngunit bumagal ang paggasta ng DPWH nang lumabas ang mga katiwalian sa pag-implementa ng flood control projects at nagkaroon ng malawakang imbestigasyon ng mga opisyal at empleyado na kasangkot dito.
Dahil parehong mas mababa kaysa target ang revenues at expenditures; nalimitahan ang paglampas ng deficit sa target sa P15.1 bilyon. Ito ang dahilan kung bakit sa bahagdan ng GDP, bumaba pa rin ang deficit noong 2025 sa 5.6% kumpara sa 5.7% noong 2024.
Sa 2025, ang actual na revenue collection ay mas mababa P67.0 bilyon kaysa sa revenue target na P4,520.4 bilyon. (Table 2) Umabot ng P109.7 bilyon ang shortfall o kakulangan ng BIR at P26.0 bilyon naman ang shortfall ng BOC. Ang pinakamalaking dahilan nito ay ang mas mababang GDP growth kaysa sa naka-project ng Development Budget Coordination Committee (DBCC). Umabot lang sa P4.4% ang real GDP growth sa 2025 kumpara sa lower-end original growth target na 6%. Mas mababa rin ang GDP-based inflation na umabot lang ng 1.6% kumpara sa low-end projection na 2%. Sa dalawang macroassumptions na ito, nawalan ang koleksyon ng revenues na P83.6 bilyon dahil sa hindi umabot sa target ang nominal GDP.
| Table 1. FISCAL PERFORMANCE, 2025 | CHANGE | ||
| (in P Billion) | 2024 | 2025 | 2025 vs 2024 |
| % Growth | |||
| TOTAL REVENUES | 4,419.0 | 4,453.4 | 0.8% |
| % of GDP | 16.7% | 15.9% | |
| TAX REVENUES | 3,800.7 | 4,097.1 | 7.8% |
| % of GDP | 14.4% | 14.6% | |
| BIR | 2,851.6 | 3,109.8 | 9.1% |
| BOC | 916.7 | 932.7 | 1.7% |
| Others | 32.4 | 54.6 | 68.6% |
| NON-TAX REVENUES | 618.3 | 356.3 | -42.4% |
| BTR Income | 283.4 | 233.2 | -17.7% |
| Privatization | 3.3 | 2.0 | -39.4% |
| Fees and charges | 65.2 | 56.5 | -13.4% |
| Others | 335.0 | 123.1 | -63.3% |
| EXPENDITURES | 5,925.4 | 6,030.3 | 1.8% |
| % of GDP | 22.4% | 21.5% | |
| Capital outlays | 1,240.0 | 1,280.0 | 3.2% |
| Allotments to LGUs | 1,024.1 | 1,151.9 | 12.5% |
| Interest expense | 763.3 | 864.1 | 13.2% |
| Others | 2,898.0 | 2,734.2 | -5.7% |
| NG BALANCE | (1,506.4) | (1,576.8) | 4.7% |
| % of GDP | -5.7% | -5.6% | |
| Nominal GDP | 26,446.4 | 28,025.3 | 6.0% |
| Source: Bureau of the Treasury |
| Table 2. ASSESSMENT OF FISCAL PERFORMANCE, 2025 | |||
| (in P Billion) | Excess/ | ||
| Program | Actual | (Shortfall) | |
| TOTAL REVENUES | 4,520.4 | 4,453.4 | (67.0) |
| % of GDP | 15.9% | 15.9% | 0.0% |
| TAX REVENUES | 4,213.9 | 4,097.1 | (116.8) |
| % of GDP | 14.8% | 14.6% | -0.2% |
| BIR | 3,219.5 | 3,109.8 | (109.7) |
| BOC | 958.7 | 932.7 | (26.0) |
| Others | 35.7 | 54.6 | 18.9 |
| NON-TAX REVENUES | 306.5 | 356.3 | 50.7 |
| BTR Income | 179.2 | 233.2 | 54.0 |
| Others | 127.3 | 123.1 | (4.2) |
| EXPENDITURES | 6,082.1 | 6,030.3 | (51.8) |
| % of GDP | 21.4% | 21.5% | 0.1% |
| Operations | 5,234.1 | 5,166.1 | (68.0) |
| Interest expense | 848.0 | 864.1 | 16.1 |
| % of GDP | -5.5% | -5.6% | -0.1% |
| DEFICIT | (1,561.7) | (1,576.8) | (15.1) |
| % of GDP | -5.46% | -5.63% | -0.2% |
| Source: Bureau of the Treasury | |||
| Nominal GDP | 28,593.8 | 28,025.3 | -568.6 |